Kradzież rozbójnicza w Niemczech – postępowanie karne przeciwko Polakom za räuberischer Diebstahl

Zarzut räuberischer Diebstahl w Niemczech, czyli kradzieży rozbójniczej, jest znacznie poważniejszy niż zwykła kradzież. Typowa sprawa może rozpocząć się od pozornie niewielkiego zdarzenia: ktoś zabiera towar ze sklepu bez zapłaty, zostaje zatrzymany przez ochroniarza, a podczas próby opuszczenia sklepu odpycha go, wyrywa się albo mu grozi. W określonych okolicznościach zwykła kradzież sklepowa w Niemczech może zostać wówczas zakwalifikowana jako poważne przestępstwo z § 252 StGB.

Dla polskiego obywatela postępowanie karne o räuberischer Diebstahl w Niemczech może mieć bardzo poważne konsekwencje. § 252 StGB przewiduje karanie sprawcy tak jak sprawcy rozboju. Dlatego nawet zdarzenie dotyczące przedmiotu o niewielkiej wartości może doprowadzić do poważnego procesu karnego i realnego zagrożenia karą pozbawienia wolności.

Nie każda szarpanina po kradzieży oznacza jednak automatycznie räuberischer Diebstahl. Decydujące znaczenie mają dokładny przebieg zdarzenia, moment użycia przemocy oraz przede wszystkim zamiar podejrzanego.

Rechtsanwalt Andreas Junge jest Fachanwalt für Strafrecht i od wielu lat prowadzi obronę Polaków w postępowaniach karnych w Niemczech. Reprezentuje oskarżonych między innymi w sprawach dotyczących räuberischer Diebstahl, kradzieży, Raub, schwerer Raub oraz Körperverletzung. Obrona prowadzona jest na terenie całych Niemiec.

Co oznacza räuberischer Diebstahl według § 252 StGB?

Podstawą odpowiedzialności jest § 252 StGB – räuberischer Diebstahl.

W uproszczeniu chodzi o sytuację, w której sprawca po dokonaniu kradzieży zostaje przyłapany na gorącym uczynku i stosuje wobec innej osoby przemoc albo groźbę bezpośredniego niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia, aby utrzymać się w posiadaniu skradzionej rzeczy.

Ten ostatni element ma ogromne znaczenie dla obrony przed zarzutem § 252 StGB.

Nie wystarczy bowiem stwierdzić, że najpierw nastąpiła kradzież, a później doszło do przemocy. Konieczne jest również ustalenie, w jakim celu sprawca użył przemocy lub groźby.

Jeżeli nie chodziło o zachowanie skradzionego przedmiotu, możliwa jest inna kwalifikacja prawna.

Praktyczny przykład – kradzież w sklepie i szarpanina z ochroniarzem

Typowy przypadek räuberischer Diebstahl może wyglądać następująco.

Polski klient wchodzi do supermarketu w Niemczech. Chowa do kurtki kosmetyki o wartości 80 euro i przechodzi przez linię kas bez zapłaty. Pracownik ochrony obserwował zdarzenie i zatrzymuje mężczyznę bezpośrednio za kasami.

Ochroniarz żąda zwrotu produktów. Mężczyzna próbuje odejść. Kiedy ochroniarz chwyta go za rękę, klient mocno go odpycha, wyrywa się i biegnie w kierunku wyjścia, nadal posiadając kosmetyki.

Policja może w takim przypadku wszcząć postępowanie karne z § 252 StGB. Z punktu widzenia oskarżenia istotne będzie to, że podejrzany został przyłapany bezpośrednio po kradzieży, nadal posiadał zabrany towar i użył przemocy podczas próby opuszczenia sklepu.

Nie oznacza to jednak, że kwalifikacja jako räuberischer Diebstahl jest automatycznie prawidłowa.

Obrona powinna dokładnie ustalić, dlaczego podejrzany odepchnął ochroniarza. Czy rzeczywiście chciał zachować skradziony towar? Czy pamiętał, że nadal miał go przy sobie? Czy też jego zachowanie było spontaniczną reakcją na fizyczne zatrzymanie?

Właśnie takie szczegóły mogą mieć zasadnicze znaczenie dla wyniku postępowania karnego w Niemczech.

Nie każda przemoc po kradzieży oznacza räuberischer Diebstahl

Zmodyfikujmy powyższy przykład.

Podejrzany zostaje zatrzymany i natychmiast oddaje ochroniarzowi wszystkie skradzione kosmetyki. Dopiero później dochodzi do kłótni. Podczas konfliktu mężczyzna odpycha ochroniarza, ponieważ chce opuścić sklep.

Taka sytuacja może wymagać zupełnie innej oceny prawnej.

Jeżeli podejrzany wcześniej zwrócił cały towar, późniejsza przemoc nie służy już utrzymaniu się w posiadaniu skradzionej rzeczy. Może wówczas powstać odpowiedzialność za inne przestępstwo, ale niekoniecznie za räuberischer Diebstahl nach § 252 StGB.

Dokładna kolejność wydarzeń może więc zdecydować o kwalifikacji prawnej całego zdarzenia.

Räuberischer Diebstahl czy zwykła kradzież?

Różnica pomiędzy Diebstahl a räuberischer Diebstahl jest bardzo istotna.

Przy zwykłej kradzieży przedmiotem postępowania jest przede wszystkim bezprawne zabranie cudzej rzeczy. Przy § 252 StGB dochodzi dodatkowo przemoc albo kwalifikowana groźba związana z zamiarem zachowania skradzionego przedmiotu.

W praktyce ogromne znaczenie mogą mieć sekundy następujące bezpośrednio po kradzieży.

Czy podejrzany nadal posiadał towar? Czy próbował go wyrzucić? Czy dobrowolnie go oddał? Kiedy dokładnie doszło do szarpaniny? Co powiedział ochroniarzowi? Czy próbował zachować skradzioną rzecz, czy tylko uciec przed dalszą konfrontacją?

Odpowiedzi na te pytania mogą zdecydować, czy pozostanie poważny zarzut § 252 StGB, czy też możliwa będzie korzystniejsza kwalifikacja prawna.

Jaka jest różnica między räuberischer Diebstahl a Raub?

Raub zgodnie z § 249 StGB oraz räuberischer Diebstahl zgodnie z § 252 StGB są do siebie podobne, ale różni je przede wszystkim kolejność wydarzeń.

Przy klasycznym Raub przemoc lub groźba służą zasadniczo zdobyciu cudzej rzeczy.

Przy räuberischer Diebstahl kradzież została już dokonana, a sprawca następnie stosuje przemoc lub groźbę, aby utrzymać się w posiadaniu skradzionego przedmiotu.

W uproszczeniu przy Raub przemoc ma pomóc zdobyć rzecz, natomiast przy räuberischer Diebstahl ma pomóc zachować rzecz już wcześniej skradzioną.

Dla skutecznej obrony karnej w Niemczech prawidłowe odtworzenie kolejności wydarzeń jest więc niezwykle ważne.

Kradzież sklepowa i interwencja ochroniarza

W praktyce wiele postępowań o räuberischer Diebstahl rozpoczyna się od kradzieży w supermarkecie, drogerii, sklepie odzieżowym albo elektronicznym.

Podejrzany zostaje zauważony po zabraniu perfum, kosmetyków, elektroniki, odzieży lub innych produktów. Pracownik ochrony próbuje go zatrzymać i dochodzi do fizycznego konfliktu.

Nie oznacza to automatycznie popełnienia kradzieży rozbójniczej.

Należy dokładnie ustalić, kto rozpoczął fizyczny kontakt, w jaki sposób interweniował ochroniarz, co zrobił podejrzany oraz przede wszystkim dlaczego zastosował przemoc.

Czy samo wyrwanie się ochroniarzowi wystarczy?

Nie każdy kontakt fizyczny podczas zatrzymania ma takie samo znaczenie prawne.

Inaczej może być oceniane przypadkowe zetknięcie podczas ucieczki, inaczej świadome i silne odepchnięcie ochroniarza, a jeszcze inaczej uderzenie go pięścią.

W postępowaniu należy więc dokładnie ustalić rodzaj i intensywność zastosowanej przemocy.

Jednocześnie nadal konieczne jest zbadanie celu zachowania podejrzanego. W przypadku § 252 StGB zasadnicze znaczenie ma bowiem zamiar utrzymania się w posiadaniu skradzionego mienia.

Samo stwierdzenie ochroniarza, że podejrzany „stawiał opór”, nie powinno zastępować dokładnego odtworzenia zdarzenia.

Groźba po dokonaniu kradzieży

Do räuberischer Diebstahl nie jest konieczne wyłącznie fizyczne użycie przemocy.

W określonych sytuacjach znaczenie może mieć również groźba bezpośredniego niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia.

Jeżeli osoba przyłapana na kradzieży poważnie grozi ochroniarzowi po to, aby ten pozwolił jej odejść ze skradzionym towarem, może powstać zarzut § 252 StGB.

Także tutaj należy jednak dokładnie ustalić, jakie słowa rzeczywiście padły, czy stanowiły odpowiednio poważną groźbę oraz jaki był zamiar podejrzanego.

Jakie kary grożą za räuberischer Diebstahl w Niemczech?

§ 252 StGB przewiduje karanie sprawcy jak sprawcy rozboju.

Oznacza to, że räuberischer Diebstahl w Niemczech jest znacznie poważniejszym zarzutem niż zwykła kradzież. W podstawowym przypadku rozboju ustawowe zagrożenie rozpoczyna się zasadniczo od jednego roku pozbawienia wolności.

Właśnie dlatego pozornie niewielka kradzież sklepowa może przekształcić się w poważne postępowanie karne, jeżeli podczas zatrzymania dochodzi do przemocy.

Niewielka wartość skradzionego towaru nie oznacza automatycznie, że zarzut räuberischer Diebstahl jest nieistotny.

Nóż, broń lub niebezpieczny przedmiot mogą pogorszyć sytuację

Szczególnie poważne mogą być przypadki, w których podczas zdarzenia pojawia się nóż, broń albo inny niebezpieczny przedmiot.

W zależności od dokładnych okoliczności mogą wówczas znaleźć zastosowanie przepisy przewidujące znacznie surowszą odpowiedzialność.

Dlatego należy dokładnie zbadać, jaki przedmiot posiadał podejrzany, gdzie się znajdował, czy został użyty, w jaki sposób został użyty oraz czy pozostawał w związku z zarzucanym czynem.

Samo znalezienie określonego przedmiotu przy podejrzanym nie powinno zastępować szczegółowej analizy prawnej.

Monitoring może mieć decydujące znaczenie

W sprawach dotyczących räuberischer Diebstahl w sklepie jednym z najważniejszych dowodów jest często monitoring.

Nagrania mogą pokazać moment zabrania towaru, przejście przez kasy, interwencję pracownika ochrony, zachowanie podejrzanego oraz dokładny przebieg późniejszej szarpaniny.

Monitoring może również wykazać, czy podejrzany oddał albo wyrzucił skradzioną rzecz przed zastosowaniem przemocy.

Dla obrony szczególnie ważne może być zabezpieczenie pełnego nagrania monitoringu, a nie tylko krótkich fragmentów uznanych przez sklep lub policję za obciążające.

Zeznania ochroniarza trzeba dokładnie sprawdzić

Drugim podstawowym dowodem są zazwyczaj zeznania pracownika ochrony.

Należy ustalić, czy ochroniarz rzeczywiście widział moment zabrania towaru, kiedy rozpoczął interwencję, w jaki sposób próbował zatrzymać podejrzanego oraz czy jego relacja odpowiada nagraniom monitoringu.

Istotne może być również porównanie pierwszych zeznań z późniejszymi wypowiedziami świadka.

W postępowaniu karnym z § 252 StGB nawet pozornie niewielkie różnice dotyczące kolejności wydarzeń mogą mieć zasadnicze znaczenie.

Räuberischer Diebstahl popełniony wspólnie z inną osobą

W kradzieży może uczestniczyć kilka osób. Jedna zabiera towar, druga obserwuje otoczenie, a następnie podczas interwencji ochroniarza dochodzi do przemocy.

Nie oznacza to automatycznie, że każda osoba obecna na miejscu odpowiada za räuberischer Diebstahl.

Trzeba ustalić, czy istniał wspólny plan, jaki był jego zakres, jaką rolę pełniła konkretna osoba oraz czy zachowanie jednego uczestnika może zostać przypisane drugiemu.

Sama obecność w sklepie, wspólne przyjście albo znajomość ze sprawcą nie zastępują dowodu indywidualnej odpowiedzialności karnej.

Untersuchungshaft – tymczasowe aresztowanie Polaka w Niemczech

Ze względu na poważny charakter zarzutu w niektórych sprawach może pojawić się kwestia Untersuchungshaft, czyli tymczasowego aresztowania.

W przypadku obywatela Polski organy mogą badać między innymi ryzyko ucieczki, szczególnie jeżeli podejrzany nie posiada stałego miejsca zamieszkania w Niemczech.

Samo polskie obywatelstwo albo zamieszkanie w Polsce nie powinno jednak automatycznie oznaczać konieczności zastosowania aresztu.

W ramach obrony Polaka w Niemczech należy dokładnie przeanalizować zarówno siłę podejrzenia popełnienia czynu, jak i rzeczywiste istnienie podstaw do tymczasowego aresztowania.

Nie składaj pochopnych wyjaśnień na policji

Osoba podejrzana ma prawo do odmowy składania wyjaśnień w Niemczech.

W sprawie o räuberischer Diebstahl pochopne wypowiedzi mogą być szczególnie niebezpieczne. Stwierdzenie, że podejrzany odepchnął ochroniarza, ponieważ chciał uciec ze skradzionymi rzeczami, może zostać wykorzystane przy ustalaniu zamiaru zachowania skradzionego mienia.

Bez znajomości akt podejrzany często nie wie również, co dokładnie pokazuje monitoring i co zeznali pracownicy ochrony.

Dlatego przed przedstawieniem szczegółowej wersji wydarzeń warto najpierw uzyskać Akteneinsicht, przeanalizować dowody i dopiero następnie zdecydować o strategii obrony.

Jak wygląda skuteczna obrona przed zarzutem räuberischer Diebstahl?

Skuteczna obrona przed zarzutem räuberischer Diebstahl w Niemczech powinna rozpocząć się od bardzo dokładnego odtworzenia chronologii zdarzenia.

Trzeba ustalić, czy rzeczywiście doszło do kradzieży, kiedy podejrzany został zauważony, czy nadal posiadał zabrany przedmiot, kiedy doszło do przemocy lub groźby oraz jaki był rzeczywisty cel jego zachowania.

Szczególnie ważne jest pytanie, czy prokuratura może udowodnić zamiar utrzymania się w posiadaniu skradzionej rzeczy.

Należy również przeanalizować monitoring, zeznania ochroniarzy i innych świadków, dokumentację dotyczącą ewentualnych obrażeń oraz wszystkie pozostałe dowody.

Jeżeli nie można udowodnić wszystkich przesłanek § 252 StGB, możliwe może być zakwestionowanie kwalifikacji jako räuberischer Diebstahl i ocena zdarzenia według łagodniejszych przepisów.

Rechtsanwalt Andreas Junge – obrona Polaków w sprawach o räuberischer Diebstahl

Rechtsanwalt Andreas Junge jest Fachanwalt für Strafrecht i posiada wieloletnie doświadczenie w prowadzeniu postępowań karnych przeciwko Polakom w Niemczech.

Reprezentuje klientów w sprawach dotyczących räuberischer Diebstahl, § 252 StGB, kradzieży sklepowej, Raub, schwerer Raub, Körperverletzung oraz innych poważnych przestępstw.

Obrona prowadzona jest przed policją, prokuraturami oraz sądami na terenie całych Niemiec.

W sprawach dotyczących kradzieży rozbójniczej w Niemczech doświadczenie obrońcy ma szczególne znaczenie. O kwalifikacji prawnej mogą decydować pojedyncze szczegóły: moment zatrzymania, miejsce znajdowania się skradzionego przedmiotu, dokładny przebieg kontaktu z ochroniarzem oraz przede wszystkim zamiar podejrzanego.

W prowadzonych przez Rechtsanwalt Andreas Junge porównywalnych sprawach ponadprzeciętnie wiele postępowań kończy się umorzeniem. Nie stanowi to gwarancji wyniku konkretnego postępowania, ponieważ każda sprawa zależy od indywidualnych okoliczności i materiału dowodowego. Pokazuje jednak znaczenie szybkiej, profesjonalnej i konsekwentnie prowadzonej obrony.

Zarzut räuberischer Diebstahl nie oznacza skazania

To, że policja zakwalifikowała zdarzenie jako räuberischer Diebstahl nach § 252 StGB, nie oznacza jeszcze, że taka kwalifikacja zostanie utrzymana przez prokuraturę lub sąd.

Szczególnie dokładnie należy zbadać, czy podejrzany został przyłapany w wymaganym związku z kradzieżą, czy rzeczywiście zastosował przemoc lub odpowiednią groźbę oraz czy działał w celu utrzymania się w posiadaniu skradzionej rzeczy.

Praktyczny przykład kradzieży sklepowej pokazuje, jak istotne mogą być pozornie drobne różnice. Odepchnięcie ochroniarza podczas ucieczki ze skradzionym towarem może zostać ocenione zupełnie inaczej niż konflikt, do którego doszło dopiero po zwróceniu zabranych rzeczy.

Wczesne zaangażowanie doświadczonego adwokata od räuberischer Diebstahl w Niemczech pozwala uzyskać Akteneinsicht, przeanalizować monitoring i zeznania świadków oraz przygotować indywidualną strategię obrony.

Dla polskiego podejrzanego może to mieć zasadnicze znaczenie dla zakwestionowania § 252 StGB, osiągnięcia korzystniejszej kwalifikacji prawnej albo – jeżeli pozwalają na to dowody i sytuacja procesowa – umorzenia postępowania karnego w Niemczech.